Bulgar pasaportu olan biri Almanya’da vize ve çalışma izni almadan yaşayabilir ve çalışabilir. Bulgaristan 2007’den beri Avrupa Birliği üyesidir ve Bulgar vatandaşları 1 Ocak 2014’ten beri Alman iş piyasasına tam serbestlikle girer. Almanya’ya taşındıktan sonra yapılacak başlıca işler; iki hafta içinde adres kaydı, vergi kimlik numarası ve sağlık sigortasıdır. Türk vatandaşlığınızı korumanız da mümkündür, çünkü Bulgaristan çifte vatandaşlığa izin verir.
Bu yazıda Bulgar pasaportunun Almanya’da size neler sağladığını, taşındıktan sonra hangi adımları izleyeceğinizi ve pasaportu hangi yollarla alabileceğinizi anlatıyoruz.
Bulgar pasaportu Almanya’da ne sağlar?
Bulgar vatandaşı, Almanya’da bir Alman vatandaşıyla büyük ölçüde aynı haklarla yaşar ve çalışır. AB’de kişilerin serbest dolaşımı kuralları bunu güvence altına alır.
| Konu | Türk pasaportu ile | Bulgar pasaportu ile |
|---|---|---|
| Almanya’ya giriş | Vize gerekir | Vize gerekmez |
| Çalışma | Çalışma izinli oturum gerekir | İzin gerekmez, ilk günden çalışılır |
| İş arama | İş arama vizesi koşullara bağlıdır | Serbestçe gelip iş aranabilir |
| Kendi işini kurma | Ayrı oturum izni gerekir | Serbest meslek ve şirket kurmak serbesttir |
| Aile | Aile birleşimi şartları uygulanır | AB vatandaşının aile üyesi olarak gelir |
Bu haklar yalnızca Almanya’da değil, AB’nin tüm ülkelerinde geçerlidir. Hangi ülkelere vizesiz gidebileceğinizi Bulgaristan vatandaşları hangi ülkelere seyahat edebilir yazımızda bulabilirsiniz.
Çalışma izni gerekir mi?
Hayır. Bulgar vatandaşları 1 Ocak 2014’ten beri Almanya’da çalışma izni olmadan çalışır. İşveren sizi bir Alman vatandaşı gibi işe alır; sizin adınıza izin başvurusu yapmaz. Bu, Türk vatandaşları için en büyük farktır: Türk pasaportuyla Almanya’da çalışmak çoğu durumda işverenin ve göç makamlarının onayına bağlıdır.
Hekimlik, hemşirelik, öğretmenlik gibi düzenlenmiş mesleklerde ise diplomanızın Almanya’da tanınması (Anerkennung) gerekir. Bu şart vatandaşlıkla değil, meslekle ilgilidir; Alman vatandaşları için de yabancı diploma tanıtılır.
Almanya’ya taşındıktan sonra adım adım
- Adres kaydı (Anmeldung): Bir konuta taşındıktan sonra iki hafta içinde belediyenin vatandaş bürosuna (Bürgeramt) adres kaydı yaptırılır. Kira sözleşmesi ve ev sahibinin verdiği taşınma belgesi (Wohnungsgeberbestätigung) istenir.
- Vergi kimlik numarası (Steuer-ID): Adres kaydından sonra posta ile gönderilir. İşvereniniz maaş bordrosu için bu numarayı ister.
- Sağlık sigortası: Almanya’da sağlık sigortası zorunludur. Bir işte çalışmaya başlayınca genellikle yasal sağlık sigortasına (gesetzliche Krankenversicherung) üye olursunuz.
- Banka hesabı: Maaşın yatması için bir Alman veya AB banka hesabı açılır.
- Sosyal sigorta numarası: Sağlık sigortanız veya emeklilik kurumu aracılığıyla verilir.
Bu adımların hiçbirinde oturum izni veya çalışma izni istenmez. Bulgar pasaportunuz ya da Bulgar kimlik kartınız kimliğinizi göstermeye yeter.
Aileniz de gelebilir mi?
Evet. Eşiniz ve çocuklarınız Türk vatandaşı olsalar bile AB vatandaşının aile üyesi olarak sizinle Almanya’da yaşayabilir. Bunun için AB vatandaşının aile üyelerine verilen oturum kartına (Aufenthaltskarte) başvururlar. Bu kart, Türk vatandaşlarına uygulanan klasik aile birleşimi şartlarından çok daha esnektir.
Daha iyi bir yol da çoğu zaman aile üyelerinin de Bulgar vatandaşı olmasıdır. Bulgar vatandaşının çocukları doğumla vatandaştır; doğumun Bulgaristan’a bildirilmesi yeterlidir. Ayrıntılar: doğum bildirimi ile çocuğa Bulgar vatandaşlığı ve eşimden Bulgaristan vatandaşlığı alabilir miyim.
Almanya’da kalıcı olmak
AB vatandaşları Almanya’da 5 yıl kesintisiz yasal olarak yaşadıktan sonra daimi oturum hakkı kazanır. Almanya 27 Haziran 2024’ten beri çifte vatandaşlığa da izin veriyor; Alman vatandaşlığı için gereken yasal oturum süresi genel olarak 5 yıldır. Yani Bulgar pasaportuyla Almanya’ya yerleşen biri ileride Türk ve Bulgar vatandaşlığını koruyarak Alman vatandaşlığına da başvurabilir.
Türk vatandaşlığımı kaybeder miyim?
Hayır. Bulgaristan çifte vatandaşlığa izin verir; Türkiye de Bulgar vatandaşlığı almak için izin şartı aramaz, yalnızca yeni vatandaşlığın Türk nüfus kaydına bildirilmesi gerekir. Türk vatandaşlığınız, Türkiye’deki haklarınız ve mülkünüz olduğu gibi kalır. Diğer avantajlar için Bulgaristan çifte vatandaşlık avantajları yazımıza bakın.
Bulgar pasaportunu nasıl alırsınız?
Bulgar pasaportu, Bulgaristan vatandaşlığının sonucudur. Türkiye’den en sık kullanılan yollar şunlardır:
| Durumunuz | İzlenecek yol |
|---|---|
| 1989’da veya sonrasında Bulgaristan’dan göç ettiniz | Yeni başvuru gerekmez: doğum belgesi, sorgulama, pasaport. 89 göçmenleri rehberi |
| Anne veya babanız Bulgar vatandaşı | Doğum bildirimi veya anne-baba üzerinden vatandaşlık. Babamdan Bulgaristan vatandaşlığı |
| Dedeniz, nineniz Bulgaristan doğumlu | Bulgar kökeni üzerinden vatandaşlık. Dedemden Bulgaristan vatandaşlığı |
| Eşiniz Bulgar vatandaşı | Evlilik yoluyla vatandaşlık. Eşimden Bulgaristan vatandaşlığı |
Hangi yolun size uyduğunu öğrenmek için kimler Bulgaristan vatandaşlığı alabilir yazımızı okuyabilir ya da doğrudan vatandaşlık işlemleri hizmet sayfamıza geçebilirsiniz. Vatandaşlık sonrası pasaport başvurusu Bulgar pasaportu nasıl alınır yazımızda anlatılıyor.
Sık yapılan hatalar
- Bulgar pasaportu çıkmadan Almanya’da işe başlamak. Vatandaşlık kararı tek başına yetmez; kimliğinizi gösteren geçerli bir Bulgar pasaportu veya kimlik kartı gerekir.
- Adres kaydını iki haftadan fazla geciktirmek. Vergi numarası ve banka hesabı bu kayda bağlıdır.
- Düzenlenmiş bir meslekte diploma tanınmadan o meslekte çalışmaya çalışmak.
- Çocukların doğum bildirimini ertelemek. Bulgar vatandaşı olmayan çocuklar için ayrı oturum işlemleri gerekir.
Danışmanlıkla ilerlemek
Almanya planınız için ilk adım Bulgar vatandaşlığı ve pasaportudur. Ücretsiz evrak incelemesi ile durumunuza uygun yolu öğrenebilir, online randevu ile uzmanımızla görüşebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Bulgar pasaportu ile Almanya'da çalışma izni gerekir mi?
Hayır. Bulgar vatandaşları 1 Ocak 2014’ten beri Almanya’da çalışma izni olmadan çalışır. Yalnızca düzenlenmiş mesleklerde diplomanın tanınması gerekir.
Bulgar kimlik kartı ile Almanya'ya gidebilir miyim?
AB ülkeleri arasında seyahatte ve Almanya’da yaşarken geçerli Bulgar kimlik kartı yeterlidir. Türkiye’den yola çıkarken pasaport kullanmanız en sorunsuz yoldur.
Almanya'ya taşınınca ilk ne yapmalıyım?
Taşındığınız konutun adresini iki hafta içinde belediyeye kaydettirin (Anmeldung). Vergi kimlik numaranız bu kayıttan sonra posta ile gelir.
Türk vatandaşı eşim benimle Almanya'da yaşayabilir mi?
Evet. AB vatandaşının aile üyesi olarak oturum kartına başvurur. Eşinizin Bulgar vatandaşlığı alması da ayrıca mümkündür.
Bulgar vatandaşlığı alınca Türk vatandaşlığım düşer mi?
Hayır. Bulgaristan çifte vatandaşlığa izin verir. Türk vatandaşlığınız devam eder; Bulgar vatandaşlığının Türk nüfus kaydına bildirilmesi yeterlidir.
